Platan wschodni (Platanus orientalis)
Fot. uncredited, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons

Iran · #10 drzewo

Platan wschodni

Platanus orientalis · lokalnie: chenâr (چنار)

Szach Abbas obsadził platanami aleję Czahar Bagh w Isfahanie, a wiekowe chenary do dziś ocieniają dziedzińce meczetów i bazarów.

Okazałe drzewo liściaste dorastające do 30 m, o grubym pniu i szerokiej, rozłożystej koronie. Kora łuszczy się płatami, odsłaniając kremowe i szarozielone plamy. Duże, dłoniaste liście mają 5–7 głęboko wciętych klap. Owoce to kuliste, kolczaste owocostany zwisające po kilka na długiej szypułce. Platan żyje kilkaset, a nawet ponad tysiąc lat, dobrze znosi upał i miejskie warunki, a jego drewno wykorzystuje się w stolarstwie i do wyrobu przedmiotów zdobionych.

Znaczenie w kraju

Chenar to drzewo symbolizujące w kulturze perskiej długowieczność i dostojeństwo – sadzono go przy meczetach, mauzoleach i w ogrodach, a Herodot opisał, jak król Kserkses ozdobił złotem napotkany platan. Platany wyznaczają zielone aleje irańskich miast, m.in. Czahar Bagh w Isfahanie i ulicę Wali Asr w Teheranie.

Występowanie

Rośnie w dolinach rzek i jest sadzony w miastach i wsiach w całym kraju, zwłaszcza na północy i zachodzie; najsłynniejsze aleje platanów rosną w Isfahanie i Teheranie.

Więcej: Wikipedia (pl) Wikipedia (en)